Datu-adierazpena grafiko eta mapetan: Euskadiko Hezkuntza-sistemaren kohesio eta berdintasuna kasu

Euskal Hezkuntza sisteman Kohesioa eta Berdintasuna hobetzeko Herri Ekimen legegileak sustatuta EUSKADIKO HEZKUNTZA SISTEMAREN KOHESIO ETA BERDINTASUNAREN INGURUKO HAUSNARKETA sitea eraiki du Montera34 datuen bistaraketarako lantaldeak.

Berebiziko garrantzia du gaur egun datuen esannahia ustiatzea eta irudiak laguntzaile bikainak dira horreetarako, honako adibideetan ikus daitekeen moduan:

• Efecto Airbnb en Donostia
• Efecto Airbnb en Euskadi

Tituluaren harira, hona zenbait grafiko-mota, informazio bistaratzeko grafiko estatiko eta tresna dinamiko anitzen bitartez:

• Sare publiko eta pribatuen arteko banaketa: Europan, Espainian, Euskadin
• Euskadiko eskola eremuko sareen alderatzea (MAPA KONPARATIBOA)
• Konparaziorako 3 aldagaiak: Atzerritarrak (MAPA),  Eskola-materialaerako (MAPA) eta Jantokirako bekak (MAPA)

Grafikook sortzeko erabilitako datuak eskuratu daitezke hemen, Pablo Rey Mazón eta Alfonso Sánchez Uzábali esker.

Matematika bertsotan

Matematikara hurbiltzeko bide berri bat marrazten hasia da: bertsolaritza. Hemen, bide horretan kontramaistra dabilen Jone Uria, 2016ko abuztuaren 14ean Zornotzan Matematikari kantatzen, 2+2 ez direla beti 4 aitzaki, horren seinale:

https://goo.gl/1agHFD 

Bi hilabete beranduago 2016ko urriaren 15ean, ailatu zitzaigun oiartzunen bat edo beste baina ez genion erreparatu, "Bertsoak eta matematika uztartuz Donostian" saioa burutu zen. Han aritu ziren Andoni Egaña, Igor Elortza, Maialen Lujanbio eta Aitor Sarriegi Jone Uriak jarritako puntuari erantzuten. Saio horretako bertsoaldirik onenak ikus ditzakegu Bertsoak.eus atarian eta baliabide didaktiko giza erabili gure geletan.

• Denak. Hasierako agurrak
• Denak. Puntutan librean
• Igor Elortza. Distantziaren arauak
• Igor Elortza eta Andoni Egaña. Matematikarien estereotipoak
• Maialen Lujanbio. Norantza bakarreko funtzioak
• Igor Elortza eta Aitor Sarriegi. Argudiaketa matematikoak
• Maialen Lujanbio eta Andoni Egaña. Definizio matematikoak
• Denak. Axiomak

2014ko abuztuaren 25ean Amets Arzallus, Sustrai Colina eta Maialen Lujanbiok Matematika gaiari eutsi zioten txantxetan Problemen ebazpena aitzaki: diagonalak, erpinak, karratuak, triangeluak... eta euren bibentzia gazi-gozoak matematika inguruan airean:

https://goo.gl/P25v9n

Wikipedia Hezkuntzarako 1000 artikulu sustatzeko ekimen baten testuinguruan Jone Uria hasi da kontzeptu matematikoak azaltzen kantuz, Bertsomate izendatutako aukera paregabearekin Matematika bertsotan ikasteko bide berriak eskeiniz . Hona hemen orain arte kantatutako kontzeptuak:

• Mediana
• Moda
• Permutazioak
• Progresio aritmetikoa eta geometrikoa
• Simetria
• Zenbaki arrazionalak
• Zenbaki arruntak
• Zenbaki irrazionalak
• Zenbaki konplexuak
• Zenbaki motak
• Zenbaki osoak
• Zirkunferentzia

Hezkuntza gaia jorratzen duten bertsoaldiak ugari dira eta hona hemen Bertsoak.eus atarian topa daitekeen zenbait:

• Zenbakiak. Karrika eta Gaztelumendi 2012-01-28 Donostia
• Zientziak eta letrak Maialen Lujanbio eta Jone Uria 2016-09-24 Bilbo
• Teknologiak eman eta kendu Sarriegi, Iturriaga, Enbeitia eta Arzallus 2011-10-20 Bilbo
• Whatsappean Egaña, Maia, Fredi eta Lujanbio 2015-07-08 Getxo
• Irakasleak Sustrai Colina, Maialen Lujanbio eta Aitor Sarriegi 2017-01-28 Baiona
• Ikasle-irakasleak parrandan Maialen Akizu (Ametsak eta Ezagutzen zaitut)  eta Jon Martin 2016-08-25 Bilbo
• Igoa irakasleak Iturrioz ikasleari mugikorra kendu dio 2014-04-12 Gabiria

Datorren ikasturtean eta PrestGaran, Hezkuntza Sailaren irakasleen prestakuntzarako programa barruan, Matematika eta bertsolaritza izeneko ikastaro bat eskeiniko da: Matematika eta bertsoak gustukoak ditugunok elkartzeko gunea izan dadila eta bertsoak eta matematika eskoletan uztartzeko bultzada.  

Azkeneko boladan gaztelerazko Cero poema-kanta hau famatua egin da:

Eta ingelesez kanta-poema That´s mathematics ere Matematikari zuzentzen zaio:

Hezkuntza eta matematikaren hezkuntzaren gaineko erreflesioak ///// Reflexiones sobre la educación y sobre la educación matemática

TED (Teknologia, Entretenimendua, Diseinua) hitzaldiak antolatzen duen ekimen bat da eta hitzaldiok Interneten ditugu ikusgai. Gehienak ingelesez badaude ere azpitituluekin ikus daitezke "Basque" (11) edo "Spanish" (838) aktibatuz "view subtitles"-en.

 /////

TED (Tecnología, Entretenimiento, Diseño) es una iniciativa que organiza conferencias que se pueden ver en Internet. Aunque la mayoría son en inglés se pueden subtitular activando "Spanish" (838) o "Basque" (11) en "view subtitles".

Ken Robinsonek dio eskolak sormena hiltzen duela

Dan Meyer: Las clases de matemáticas necesitan un cambio de imagen.

Informe Horizon y programas para representar datos (Gapminder)

Horizon informeak Datu azterketa bisuala hezkuntzan zabalduko dela agintzen du

///// 

El informe Horizon sobre las tecnologías emergentes en el mundo educativo quiere apuntar las tendencias que mayor impacto tendrás en la docencia y el aprendizaje en los próximos años. En su último informe señala que de aquí a 4 ó 5 años se generalizará el Análisis de datos visual (pag. 34) una técnica resumida en la siguiente frase:  "Las técnicas, actualmente aplicadas a conjuntos de datos masivos, heterogéneos y dinámicos, como los que generan los estudios de procesos astrofísicos, fluidos, biológicos y otros, se han convertido en técnicas lo bastante sofisticadas para permitir la manipulación interactiva de variables a tiempo real."

El informe detalla varias opciones para la práctica de esta técnica y nosotros hemos probado el Gapminder y hemos recogido en una grabación el funcionamiento deuna de esas representaciones dinámicas, la de la esperanza de vida de los diferentes países del mundo a partir de 1800: http://www.youtube.com/watch?v=CBZgL8Vh6pE También se pude ver aquí un resumen de la información que representan los gráficos de Gapminder.

Matemática de los sentimientos; Antonio Vega, In Memoriam

El sistema decimal, el tiempo, los grandes números, la dinámica de fluidos, el movimiento circular, nomenclatura y métodos de resolución, simetría del espacio y el tiempo en un tablero de juego... matemática pura.

Una décima de segundo

Un momento en un agenda,

una décima de segundo más.
Vuela, va saltando de hoja en hoja
mil millones de instantes de que hablar.

Una ráfaga de aire frío,
un molino de viento hace girar.
Sigue, va rodando sobre su eje
describiendo una trayectoria más.

Y es que no hay nada mejor que imaginar,
la física es un placer.
Es que no hay nada mejor que formular,
escuchar y oir a la vez.
Mide el ángulo formado por ti y por mi,
es la solución a algo muy común aquí.

Ahora tú no dejes de hablar,
Somos coordenadas de un par.
Incógnita que aún falta por despejar.

Busca un libro que diga "como",
luego otro que se titula "si",
un tercero llamado "nada",
es la forma del círculo sin fin.
Y es que no hay nada mejor que revolver
el tiempo con el café.
Es que no hay nada mejor que componer
sin guitarra ni papel.
Paralelas, vienen siguiéndome.
Espacio y tiempo juegan al ajedrez.

Hezkuntza 2.0 ///// Ikaskuntza aktiboa

Oso txukun landutako bideo honek...

Hezkuntzari buruz Roger Schank-ek duen ikuspegia azaltzen digun eta Eduard Punset-en Redes programako elkarrizketan azaldu zena ekarri digu gogora: